Yazar

ibrahimkoyuncu40@hotmail.com

65 makale bulunmakatadır

KUŞÇUBAŞI EŞREF-1

08:00 - 23 Temmuz 2020

+A

-A

Okunma: 632


                     Sevgili dostlar  daha önceki yazılarımızda tarihimize mal olmuş kahramanlarımızdan bahsetmiştik. Eşref bey gibi bir döneme damga vurmuş, Arabistanlı Lawronce ile karşılaşmış   casuslukta ünü  sınırları aşmış, hayatı   vatan için mücadele içinde geçmiş bir kahramanı   buradaki köşeme taşımamak olmazdı.
          Ne acıdır ki  hayatı devleti için mücadele içinde geçmiş bu kahramanın hayatını  kaleme alan yerli ve akademik bir çalışma yok. Ya da benim bildiğim kadarı yok.  Philip H.STODDARD, Teşkilat-ı Mahsusa’yı doktora tezi olarak işlemiş ve üşenmemiş kalkıp ülkemize gelerek Kuşçubaşı Eşref ile mülakat yapmıştır. Yine Benjamin C.FORTNA Kuşçubaşı Eşrefin hayatını kaleme almak için kalkıp ülkemize gelerek  Kuşçubaşı Eşrefin karsı ve çocuklarından onun kişisel yazışmaları notları vs. ne varsa hepsini inceleyerek hayatını kaleme almasına rağmen  akademik bazda  yerli bir çalışmamız benim bildiğim kadarı ile yapılmamıştır.
          İngilizler Lawrence’yi( ki onun eşcinsel olduğunu  hem kuşçubaşı Eşref hem de diğer yayınlardan biliyoruz) gereğinden fazla abartıp allayıp pullayıp yüzyılın casusu diye   lanse edip kitaplar yayınlatıp filmler çekmesine rağmen biz   maalesef  kendi kahramanımıza sahip bile çıkamadık. Acı olan da budur. Üstelik Kuşçubaşı Eşref’in yanında Lavrence’nin esamesi bile okunmazken...
                      Eşref Bey’in Babası Mustafa Nuri bey Kafkasya’dan  göçüp gelmiş   bir Çerkez’dir.Nuri bey bir saray görevlisi  ile evli olan  kız kardeşinin araya girmesi ile  doğancı koğuşuna girer ve sonrasında terfi ederek  doğancı koğuşunun yöneticiliğine yani Kuşçubaşılığa terfi eder. Mustafa Nuri bu sırada  Tevhide hanım isimli bir kadınla evlenir ve  birkaç çocuğu olur. En büyükleri Eşref’tir.
                    Eşref Bey’in öyküsünün arka planı  Kafkas dağlarında yatmaktadır. Rusların Kafkaslardaki zorunlu göç politikaları  sonucu  Osmanlıya göç eden  ailelerinden birine mensuptu.
                    Genel gidişatın tersine , Osmanlı topraklarında  işleri rast giden  bazı Çerkezlerden  birisi de  Eşref Bey’in babasıydı.  Kendisinin Kafkaslardan göçü veya   Osmanlı İmparatorluğuna varışı hakkında  çok az şey bilinse de  Mustafa Nuri , Sultan Abdülaziz’in  saltanatı sırasında  doğancı koğuşunda yer almak suretiyle  Osmanlı Sarayının hizmetine girmiş  ve zaman içinde  Doğancıbaşı  olmuştu. Mustafa Nuri’nin bu makamına istinaden  Eşref ve Kardeşlerine  “Kuşçubaşızade” veya  “Doğancıbaşıoğlu “ denmiştir. Ancak “ zade”  ifadesi çok sık tercih edilmemiş  ve yerini yaygın bir şekilde kullanılmış olan  Kuşçubaşı’na bırakmıştır.
                     Kuşçubaşı Eşref’in öyküsü İstanbul’da başlar. 1873 yılında  Beşiktaş’ta doğduğu hep  dile getirilmiştir.  Eşref hakkında yazılanların çoğu gibi , bu bilgiyi aktaranlar da  Philip Stoddart’ın  Teşkilat-ı Mahsusa’nın  Arap topraklarındaki tarihini ele alan ve öncü niteliğindeki 1963 tarihli doktora tezi esas alınır. Dr Stoddard’ın çalışması  Eşref Bey hakkındaki birkaç ciddi  akademik çalışmadan birisidir ve Stoddart 1960’ların başında  Eşref bey’le birkaç kez görüşme yapmıştır. Fakat Eşref’in ailesi  ( ve mezartaşı) daha güçlü bir ihtimal olarak  1883 tarihini vermektedir. Aslına bakılırsa nüfus kaydındaki tarihi de budur. Dahası eşref kendisini temize çıkartmak için  müsadere edilen mülkünün iadesini  talep etmek için  1953 tarihinde yayınladığı  kitapçıkta yaşının  70 olduğunu belirtmektedir ki  bu da doğum tarihinin  1883 olduğunu  teyit etmektedir.
                Eşref  evraklarında altı öz ve altı üvey kardeşten bahseder.İki erkek kardeşi de  1927 yılında  Türkiye Cumhuriyetine gizlice girmeye teşebbüs ederken  öldürülür.
                Hem Eşref hem de kardeşi Selim Sami  Kuleli Askeri idadisine girmişlerdir. Saray görevlisinin çocukları olarak ikisi de  “özel” veya “memur çocukları”  sınıfına alınırlar. Kuleliye Eşref 1893’te  kardeşi Sami ise ondan dört yıl sonra alınmıştır.

Anahtar Kelimeler : İbrahim KOYUNCU,
Print

YORUMLAR

Facebook Yorumları
YORUM YAZ
1000

Henüz yorum yapılmadı,
İlk Yorum yapan siz olun...

ÖNE ÇIKANLAR

Sayfalar

DUYURULAR

LİNKLER

ARŞİV

HAVA DURUMU

Günlük Gazeteler

Oku